PDA

View Full Version : OPINIE. IRAN: Economische sancties zijn geen wondermiddel


Rudy
1 oktober 2007, 22:34
OPINIE. IRAN:Economische sancties zijn geen wondermiddel

(c) De Standaard 29/09/07

http://www.standaard.be/Assets/Images_Upload/2007/09/29/OPI2_G0M1HPN21.1+AHMEDJINIDAD.jpg


De roadshow Mahmoud Ahmadinejad was opnieuw op bezoek in New York, naar aanleiding van de jaarlijkse Algemene Vergadering van de VN. Altijd goed voor een reeks sterke uitspraken, die Mahmoud. Deze week mochten we vernemen dat nergens ter wereld de vrouwen vrijer zijn dan in Iran en dat 'wij geen homoseksuelen hebben zoals in jullie land'. Als het niet zo triestig was, zou het grappig kunnen zijn. Het valt zelfs te vrezen dat Ahmadinejad gelooft wat hij zegt.

Over het Iraanse kerndossier verklaarde de president tijdens zijn toespraak dat 'het dossier nu gesloten is'. Ook hier vergist hij zich. Alle vijf permanente leden van de VN, ook China en Rusland, blijven Iran ervan verdenken uit te zijn op de bouw van een kernwapen. De VS blijven vastbesloten te voorkomen dat het zover komt.

Washington dringt al volop aan op een derde VN-resolutie met sancties omdat Teheran weigert de verrijking van uranium te staken, zoals de VN-Veiligheidsraad heeft geëist. De regering-Bush heeft een stevige bondgenoot gevonden in de figuur van de Franse president Nicolas Sarkozy.

Voorlopig is Iran er wel in geslaagd om tijd te winnen. Het sloot in augustus een overeenkomst af met Mohammed ElBaradei, de directeur-generaal van het Internationaal Agentschap voor Atoomenergie (IAEA). De twee partijen spraken een tijdschema af waarin Iran belooft opheldering te geven in vijf dossiers. Zolang dat proces loopt, weigeren China en Rusland over een nieuw rondje sancties te praten.

Het kerndossier is voor Ahmadinejad de ideale bliksemafleider voor de slechte economische toestand in Iran. Zijn verkiezingsoverwinning in 2005 had hij onder meer te danken aan zijn slogan: 'Ik zal het geld van de olie op jullie keukentafel leggen'. De Iraniërs wachten daar nog altijd op.

Als de huur voor een eenvoudig huis in 2005 nog 350 euro bedroeg, dan is dat intussen opgelopen tot 550 euro. Jongeren krijgen het steeds moeilijker om te trouwen, omdat de economische toestand het hen onmogelijk maakt. Intussen deelt Iran handenvol geld uit aan Hamas en Hezbollah, tot woede van arbeiders en leraars die geregeld op straat komen onder de slogan: 'Vergeet de Palestijnen, denk aan ons!'

Iran is dus kwetsbaar. Er zijn aanwijzingen dat zijn kernprogramma nu al vertraging oploopt door de huidige VN-sancties: er geldt de facto een boycot van personen en bedrijven die betrokken zijn bij het Iraanse nucleair en ballistisch programma. Maar Iran krijgt het ook steeds moeilijker om in Europa en de VS materieel te kopen dat voor civiele én militaire doeleinden ('dual use') gebruikt kan worden.

Voorlopig hebben de vijf permanente leden en Duitsland in New York afgesproken om de discussies over nieuwe sancties uit te stellen tot november. Op basis van het akkoord met ElBaradei, moet Iran tegen dan duidelijkheid scheppen over zijn intenties om centrifuges aan te kopen van het type P2 - centrifuges die sneller uranium verrijken dan de P1's. Als Iran daarover geen open kaart speelt, zoals verwacht wordt, zullen China en Rusland onder druk komen om mee te stappen in nieuwe sancties.

Als het zover komt, treedt men het domein van de puur economische sancties binnen. In Californië wachten ze zelfs niet op de VN: gouverneur Arnold Schwarzenegger staat op het punt een wet te ondertekenen die twee belangrijke publieke pensioenfondsen in de VS verplicht niet langer te beleggen in bedrijven die zaken doen met Iran.

Ook Frankrijk pleit voor aparte Europese sancties als China en Rusland weigeren een nieuw rondje VN-sancties te aanvaarden. Minister van Buitenlandse Zaken Bernard Kouchner drong er bij de grote Franse bedrijven al op aan geen nieuwe investeringen te doen in Iran. Maar binnen de EU lopen Duitsland en de zuidelijke EU-landen niet warm voor dat idee.

Economische sancties zijn een pressiemiddel dat met veel omzichtigheid gebruikt moet worden, zeker tegenover dictatoriale of theocratische regimes die geen rekenschap moeten afleggen tegen hun bevolking. De VN-sancties tegen Irak hebben Saddam Hoessein nooit in verlegenheid kunnen brengen. Het eenzijdige Amerikaanse embargo tegen Cuba vanaf 1960 heeft de Cubaanse leider Fidel Castro nooit kunnen kraken.

Als de sancties niet alleen de leiders, maar ook en vooral de bevolking treffen, kan het effect zelfs contraproductief zijn. Het zou Ahmadinejad maar al te goed uitkomen als hij de economische problemen in Iran in de schoenen zou kunnen schuiven van het vermaledijde Westen.

Ook de junta in Myanmar is nooit onder de indruk gekomen van de eenzijdige sancties die de VS sinds 1996 hanteren. President George W. Bush kondigde donderdag nieuwe sancties aan die onder meer Chevron zouden verplichten zijn activiteiten in Myanmar te staken en de top van het dictatoriale regime zou afsluiten van Amerikaanse banken.

Ook binnen de EU worden sancties tegen Myanmar voorbereid - het Franse Total is actief in Myanmar. Maar in Brussel beseft men dat een eenzijdig optreden niet veel zin heeft. Als de landen uit de regio en vooral China, India en Japan aan de kant blijven, zijn sancties goed 'uit principe' en om ons geweten te sussen. Maar China ziet Myanmar vooral als een onschatbare bron van natuurlijk gas.

Rudy
1 oktober 2007, 22:39
Niet volledig mee eens. Echter, wie sancties oplegt moet er rekening mee rekening houden dat de lokale bevolking zich wel eens kan keren tegen wie ze oplegt.