Citaat:
Oorspronkelijk geplaatst door Pelgrim
Niet echt eigenlijk, moralistisch en idealistisch gezien is 'het liberalisme' inderdaad iets anders, maar het gaat om de praktijk, liberalisme is en blijft nog steeds vooral de ideologie van het kapitaal en de bourgeoisie. Wat studentenclubjes gaan niet veranderen wat de realiteit van het liberalisme is, al dan niet 'zuiver': de klassenstrijd. Men moet dus niet vertrekken van liberale abeltjeskrant-utopieën over de wereld van de 'vrije contracten' en meer van die nonsens, maar van de realiteit die het liberalisme betekent: de heerschappij van de heersende klasse. En die heersende klasse zal zodra het nodig is alle liberale hoge waarden zelf overboord gooien om haar belangen te verdedigen, met andere woorden, het liberalisme zal zelf een staat creëren die ingrijpt in 'het liberalisme' en zo de 'vrije' markt aan banden leggen.
Liberalisme maakt zichzelf onmogelijk.
De huidige maatschappij is dus wel degelijk liberaal, liberaal in zijn praktische uitwerking: het product van een klassenstrijd. Schaf de staat nu af en privatiseer alles, over dertig jaar zal de harde realiteit van de klassenstrijd de bourgeoisie er toe aanzetten opnieuw een staat te creëren en toegevingen te doen aan de numeriek sterkere arbeidersklasse, m.a.w. weer een overheid en publieke diensten. Niet in het minst een repressieapparaat om de macht van de bourgeoisie zelf veilig te stellen.
|
In de eerste plaats hebben we natuurlijk te maken met een semantische discussie en moeten we, zoals je aangeeft, kijken naar definities. De samenleving van vandaag kan je sociaal-democratisch noemen, wat ikzelf beschouw als een gematigde variant van wat een liberale samenleving zou zijn. De sociale correcties houden de stroom naar liberalisme tegen.
Aan de ene kant denk ik "gelukkig maar", maar aan de andere kant maken die sociale correcties de mensen blind: ze aanvaarden het systeem zoals het is en zoeken hun draai daarbinnen, maar nemen het devies "alles is contingent maar daarom nog niet arbitrair" niet in gedachten.
Dat maakt het ook zo moeilijk voor ons, linksen, om die ballon te doorprikken. De campagne Red de Solidariteit past daar perfect in.
Nu, de betekenis die je geeft aan liberalisme, "de heerschappij van de heersende klasse", is geen kenmerk van enkel liberalisme. De heersende klassen in het oude Griekenland en Rome, in de Middeleeuwen, de standenmaatschappij, is dat dan allemaal liberalisme? Waren de socialistische regimes in het oostblok dan liberale regimes? Of in Cuba?
Daarnaast begrijp ik niet meteen de richting die je geeft aan het verband "liberalisme-klassestrijd". Mij lijken het eerder beide producten van de overgang van een standenmaatschappij naar een klassenmaatschappij, enerzijds, en een gevolg van het doorbreken van de Geest van het Kapitalisme door de protestantse ethiek, de rationaliseringsbeweging en het moderniseringsproces, anderzijds. De kiemen van kapitalisme werden natuurlijk al veel eerder gelegd.
Als ik me niet vergis, was het eigenlijk de Italiaanse architect Bartolomeo Ammanati (16de eeuw) die voor de bouw van zijn werken (waaronder de Ponte Santa Trinita) op een meer georganiseerde wijze aan het werk ging dan louter ambachtelijk.
Laten we wel duidelijk zijn: ik verdedig liberalisme en kapitalisme helemaal niet. Maar ik wil wel kritisch mee nadenken over die zaken.